Op nu.nl verscheen eind mei een bericht over overgewicht (http://www.nu.nl/wetenschap/3788659/bijna-derde-van-wereldbevolking-heeft-overgewicht.html). Hier integraal het artikel:
===
Bijna een derde van de wereldbevolking heeft overgewicht (29 mei 2014)
Volgens onderzoekers hebben meer dan twee miljard mensen wereldwijd last van overgewicht. Het probleem is het ergste in het Midden-Oosten en in Noord-Afrika.
Bijna een derde van de wereldbevolking heeft overgewicht Foto: Thinkstock
Bijna 60 procent van de mannen en 65 procent van de vrouwen zijn in het Midden-Oosten en Noord-Afrika gebieden te zwaar. Zeker 13 procent van alle mensen met obesitas op Aarde woont in de Verenigde Staten. Dat is meer dan in elk ander land. In China en India samen woont ongeveer 15 procent van alle mensen met overgewicht. “Het ziet er niet goed uit”, zegt Christopher Murray van de Universiteit van Washington in het wetenschappelijke blad The Lancet. Het team van Murray heeft meer dan 1.700 onderzoeken over 188 landen uit de periode 1980-2013 bekeken. “Het werd duidelijk dat geen enkel land een significante doorbraak heeft gemaakt om overgewicht te verminderen”, zegt Murray.
Kinderen
Een week geleden heeft de World Health Organization (WHO) een team aangesteld om obesitas bij kinderen tegen te gaan. “Kinderen worden alsmaar dikker”, stelt Margaret Chan van de WHO. “In sommige delen van de wereld eten mensen zich letterlijk dood.”
Nederland
In Nederland kampt ruim 40 procent van de bevolking met overgewicht, blijkt uit cijfers van het CBS. Dit percentage is sinds 1981 met 14,1 procentpunt gestegen. Vooral Nederlandse ouderen tussen de 65 tot 75 jaar oud hebben veel last van overgewicht: 61,1 procent van deze groep is te zwaar.
===
Ook op nos.nl werd dit onderzoek vermeld (http://nos.nl/artikel/654132-onderzoek-twee-miljard-te-zwaar.html). Hier de tekst van dat bericht:
===
Onderzoek: twee miljard te zwaar
Bijna eenderde van de wereldbevolking kampt met overgewicht en geen enkel land heeft de afgelopen tientallen jaren het aantal te dikke mensen weten te verlagen. Dat concluderen onderzoekers van de universiteit van Washington.
De onderzoekers bestudeerden meer dan 1700 gezondheidsstudies uit 188 landen. De Verenigde Staten tellen de meeste dikke mensen. Van de bijna twee miljard mensen met overgewicht wereldwijd is zo’n 13 procent Amerikaan.
Verder blijkt dat in het Midden-Oosten en Noord-Afrika relatief het grootste deel van de bevolking te zwaar is: bijna 60 procent van de mannen en 65 procent van de vrouwen.
Rijker
Volgens de onderzoekers is er vaak een duidelijk verband te zien tussen welvaart en overgewicht. Hoe rijker mensen zijn, hoe groter de kans dat ze te veel wegen.
Het internationale onderzoek naar overgewicht is betaald door de stichting van oud-Microsoft-topman Bill Gates. Een van de speerpunten van de stichting is het verbeteren van de gezondheid wereldwijd.
===
Het zijn de onderzoeksresultaten van een metastudie. Omdat het niet zo kan zijn dat de afzonderlijke deelonderzoeken waar de metastudie zich op baseert en die op verschillende tijdstippen gepubliceerd zijn in verschillende landen, waarbij zeer waarschijnlijk de criteria t.a.v. te dik, leeftijdsgrenzen etc. ook verschillend zijn, op 1 hoop gegooid zijn, is het interressant te weten hoe de onderzoekers met deze verschillen om zijn gegaan aangezien dat ook iets zegt over de mate van nauwkeurigheid van de gepresenteerde cijfers. En in elk land zullen niet evenveel onderzoeken hebben plaatsgevonden. En trouwens, wat is te zwaar? Hoe de onderzoekers met deze zaken zijn omgegaan wordt echter in het geheel niet vermeld.
Afgezien daarvan kunnen de vermeldde cijfers niet kloppen, en ik had verwacht dat ergens in de media toch wel iemand zijn vinger had opgestoken. Niet dus.
We gaan rekenen. 13% van 2 miljard is 260 miljoen. Er waren volgens wikipedia eind 2013 zo’n 316 miljoen Amerikanen. Conclusie: ruim 82% van de Amerikanen is te zwaar. Maar het nu.nl-artikel concludeert dat “het probleem het ergst is in het Midden-Oosten en Noord-Afrika, waar 60-65% te dik is.“. Bij elkaar wonen er in het Midden-Oosten en Noord-Afrika samen zo’n miljoen mensen. Dus noch absoluut, noch percentueel kan het probleem in het Midden-Oosten en Noord-Afrika het ergst zijn. Wellicht wordt de snelheid van toename (van het percentage van de bevolking dat te dik is) bedoeld, maar dat staat er niet.
In India en China samen wonen ruim 2,65 miljard mensen. 15 procent van alle mensen met overgewicht op Aarde is 300 miljoen. In China en India samen is het percentage van de bevolking dat te dik is, dus maar ruim 11%. Daarmee wordt wel duidelijk waarom die vermelding komt na de zin “Dat is meer dan in welk ander land.“, maar tegelijkertijd roept het de vraag op of dit wellicht komt doordat de aziatische mens minder neiging heeft zich te overeten of überhaupt minder de neiging heeft te dik te worden. En de vermelding is in tegenspraak met een andere bewering in hetzelfde artikel (Hoe rijker mensen zijn, hoe groter de kans dat ze te veel wegen) want in India en China worden ze toch steeds welvarender? Maar eigenlijk, om die bewering (Hoe rijker mensen zijn, hoe groter de kans dat ze te veel wegen) te staven, zou je de toename van het percentage van de bevolking dat te dik is, moeten afzetten tegen de toegenomen welvaart in die contreien. En die cijfers worden weer niet vermeld.
Mijn vermoeden is dat de redacteuren van nu.nl en nos.nl een interpretatie van een bericht elders klakkeloos hebben overgenomen. Hoe je zo’n vermoeden moet verifiëren weet ik niet. Wel weet ik dat die redacteuren de aangeboden berichten beter moeten controleren op relevante cijfers.